Türkiye’den de görülmüştü: Musk neden uzaya binlerce Starlink fırlatıyor?

Onlar, uzaydan hayattaki ücra yerlere yüksek süratli web hizmeti sağlamayı amaçlayan Starlink projesinin bir parçası.

STARLİNK NEDİR VE NASIL ÇALIŞIR?

Starlink, büyük bir uydu ağı üstünden web hizmeti sağlıyor. Yüksek hızda internete erişemeyen, ücra bölgelerde yaşayan insanlara yönelik.

Portsmouth Üniversitesi Uzay Projeleri Müdürü Dr. Lucinda King, “İngiltere’de bu kategoride insanoğlu var, fakat dünyanın öteki yerlerinde, Afrika gibi yerlerde daha fazla” diyor.

Starlink’in uyduları, uydular ve yerküre arasındaki bağlantıyı oldukça süratli hale getirebilmek için Dünya çevresindeki alçak irtifadaki yörüngeye yerleştirildiler.

Ancak, dünyanın tamamını kapsam alanına alabilmek için birden fazla alçak irtifa uydusuna gereksinim var.

Starlink’in 2018’den bu yana uzaya aşağı yukarı 3.000 adet uydu yerleştirdiği düşünülüyor. Chris Hall, son aşamada 10.000 ya da 12.000 uydu kullanılabileceğini söylüyor.

Hall, “Uyduları kullanmak, çöllerdeki ve dağlardaki ücra yerlere web bağlantısı sağlama sorununu çözüyor” diyor.

“Bu alanlara ulaşmak için kablolar ve direkler gibi büyük oranda altyapı inşa etme ihtiyacını lüzumsuz kılıyor.”

STARLİNK’İN MALİYETİ NE KADAR VE KİM TARAFINDAN KULLANILACAK?

Standart web sağlayıcılarıyla karşılaştırıldığında, Starlink ucuz değil. Müşterilerden aylık 99 Amerika doları alıyor. Uydulara bağlanmak için gereksinim duyulan çanak ve yönlendiricinin maliyeti 549 dolar.

Bununla birlikte, İngiltere’deki hanelerin yüzde 96’sı ve AB ile ABD’deki hanelerin yüzde 90’ı esasen yüksek süratli web erişimine sahip.

BBC Türkçe’nin haberine göre, Londra Üniversitesi Uzay Politikası ve Hukuku Enstitüsü Direktörü Profesör Said Mosteshar, “Gelişmiş dünyanın çoğunun bağlantısı esasen iyi” diyor. “Gelirlerini pazarın ufak bir payından elde etmeyi umuyorlar.”

Şirket, şu anda kapsamına giren 36 ülkede – sıklıkla Kuzey Amerika, Avrupa ve Güneydoğu Asya Adaları’nda – 400.000 abonesi bulunduğunu söylüyor. Bunlar içinde hem haneler hem de işletmeler var.

Gelecek yıl, Starlink kapsamını web çekim gücünün daha azca olduğu Afrika, Güney Amerika ve Asya’da genişletmeyi planlıyor.

Chris Hall, “Starlink’in tutarları Afrika’daki çoğu hane için oldukça yüksek olabilir” diyor. “Ancak ücra bölgelerdeki okulları ve hastaneleri internete bağlamada mühim bir rol oynayabilir.”

STARLİNK UKRAYNA’YA NASIL YARDIM EDİYOR?

Rus güçleri Ukrayna’da ilerlerken ülkedeki web servislerini kapattılar ve toplumsal medya sitelerini bloke etmeye çalıştılar. Elon Musk, işgal başladıktan derhal sonrasında Starlink’i Ukrayna’da kullanıma sundu. Starlink’in aşağı yukarı 15.000 adet çanak ve yönlendirici seti ülkeye gönderildi.

Chris Hall, “Starlink, amme hizmetleri ve hükümet gibi işlerin aynen devam etmesini sağladı” diyor. “Ruslar onu etkisiz hale getirmenin bir yolunu bulamadılar.”

Starlink, savaş alanında da kullanıldı. Kings College Üniversitesi’nde müdafaa alanında çalışmalar yürüten Dr. Marina Miron, “Ukrayna kuvvetleri onu, örneğin, karargah ve sahadaki birlikler arasında, iletişim oluşturmak için kullanıyor” diyor.

“Sinyalleri sıradan radyo sinyalleri gibi engellenemiyor ve kitin kurulması yalnızca 15 dakika sürüyor.”

STARLİNK UZAYDA KARMAŞA MI YARATIYOR?

Starlink’e ek olarak, uydu web hizmetleri yürüten OneWeb ve Viasat gibi rakipleri de binlerce uyduyu alçak Dünya yörüngesine yerleştiriyor.

Said Mosteshar, bunun sorunlara yol açacağını söylüyor: “Çarpışmalar açısından alanı giderek daha azca güvenilir hale getiriyor.”

“Uydular öteki araçlara çarpabilir ve yıkıntı parçaları oluşturabilir ve bunlar da yüksek hızlarda uçarken oldukça daha oldukça hasara niçin olabilir.”

Son zamanlarda, Starlink uydularını içeren bir takım kaza ucuz atlatıldı. Bunlar içinde Çin’in feza istasyonunu içereni de vardı.

Portsmouth Üniversitesi’nden Dr. King, “Çok fazla parça varsa, gelecekte alçak Dünya yörüngesini kullanılamaz hale getirebilir” diyor.

“Ve alçak Dünya yörüngesinden, navigasyon uydularımızın ve telekomünikasyon uydularımızın bulunmuş olduğu daha yüksek yörüngelere çıkamayabiliriz.”

Starlink’in uyduları gökbilimciler için de problem yaratıyor. Gündoğumu ve günbatımında, güneş kanatlarından parıldadığı için çıplak gözle görülebilirler.

Bu, teleskop görüntülerinde yıldızların ve gezegenlerin görünüşünü engel olan şeritlere niçin olabilir. Profesör Mosteshar, “Gökbilimciler problemleri erken gördüler” diyor. “İlk yakınma edenler onlardı.”