Türk rock müziğin efsane sanatçısı Erkin Koray’dan üzen haber!

Türk rock müziğin efsaneleşmiş adı Erkin Koray, uzun zamandır Kanada’da yaşıyordu. Toronto’da fenalaşarak tedavi dibine alınan Koray’ın, Akciğerindeki rahatsızlıklarla savaşım etmiş olduğu ve bunun yanı sıra yaşlılığa bağlı rahatsızlıkları olduğu öğrenildi. Erkin Koray’ın tedavisi devam ederken kızı Damla bir saniye bile yalnız bırakmadan Usta sanatçı ile ilgileniyor.

ERKİN KORAY KİMDİR?

Erkin Koray 24 Haziran 1941 tarihinde Kadıköy’de doğdu. Türk Rock Anadolu rock sanatçısı.
Anadolu rock, psychedelic rock ve hard rock türünde orijinal eserler vermiş olmakla beraber çoğu türküyü tekrar düzenlemiştir.

Küçük yaşlarda, piyano öğretmeni olan anası Vecihe Koray’dan piyano öğrendi, daha sonra gitar çalmaya başladı. İstanbul Alman Lisesi’nde eğitim görmüş olduğu ’50’li yılların ikinci yarısında, arkadaşları ile kurduğu amatör topluluk olan Erkin Koray ve Ritimcileri ile zamanın aktüel parçalarını çalmaya başladı. Lise eğitiminin sonra ’60’lı yılların başına dek çalışmalarını yarı amatör yarı ustalaşmış olarak sürdürdü.

1962 senesinde muhtelif müzikli mekânlarda uygulamalar yapmış olduğu sıralarda almış olduğu bir öneri ile bir yüzünde Bir Eylül Akşamı, öteki yüzünde It’s So Long isimli İngilizce parça bulunan ilk 45’liğini kaydetti. Ancak bu plak 1966 senesinde piyasaya çıktı. Erkin Koray askerliğini 1963-1965 yılları aralığında Ankara’da Hava Kuvvetleri Caz Orkestrası’nda Solist ve Gitarist olarak yaptı.

Terhisi sonra Almanya’nın Hamburg şehrine giden Erkin Koray 1966 senesinde Türkiye’ye dönüşünden sonra Erkin Koray Dörtlüsü isimli grubu kurdu. 1967 senesinde basılan, bir yüzünde “Kızları da Alın Askere”, öteki yüzünde “Aşk Oyunu” isimli parçalar bulunan 45’liği ile mühim başarı kazandı. Özellikle “Kızları da Alın Askere” parçası Erkin Koray‘ın geniş kitleler tarafınca tanınmasında mühim rol oynamıştır.

ALTIN MİKROFON YARIŞMASINA KATILDI

1968 yılında, Hürriyet Gazetesi tarafınca meydana getirilen “Altın Mikrofon” yarışmasına katıldı. Bu yarışmada 4. olan Erkin Koray‘ın yarışmadaki şarkıları “Meçhul” ve “Çiçek Dağı” daha sonra bir plak firması tarafınca piyasaya çıkarılarak 800 bin tane gibi büyük tiraj yaptı. Grubu ile bir taraftan konser verdi, bir taraftan da Kulüp, Bar gibi muhtelif müzikli mekanlarda çalışmaya devam etti.

Bu ilk mühim başarıyı, 60’lı yılların sonlarına dek ardı ardına gelen: “Anma Arkadaş”, “Hop Hop Gelsin”, “Sana Bir Şeyler Olmuş”, “Seni Her Gördüğümde” gibi hepsi büyük beğeni toplayan parçalar takip etmiştir.

TÜRKİYE’DE İLK “UNDERGROUND” MÜZİK AKIMININ ÖNCÜSÜ OLDU

1969 senesinde kurduğu Yeraltı Dörtlüsü isimli grubu ile Türkiye’de ilk “Underground” müzik akımının öncüsü oldu. 70’li yılların başlarına gelindiğinde Koray Türkiye’de olabildiğince geniş bir dinleyici kitlesine haizdir ve kendine has müzik çizgisi belirginleşmiş durumdadır. 1971’de Erkin Koray Süper Grup, 1972’de Ter gruplarını kuran Koray , 1970-1974 yılları aralığında Türkiye müzik listelerinde üst sıralarda yer edinen klasikleşmiş çoğu esere imza atmıştır. “İlahi Morluk”, “Aşka İnanmıyorum”, “Mesafeler”, “Züleyha”, “Silinmeyen Hatıralar”, 1974’te “Şaşkın”, “Fesuphanallah” bu devre eserlerindendir.

Erkin Koray 1974-1984 yılları aralığında kısa sürelerle Türkiye’ye gelişleri haricinde Hollanda, Almanya ve Kanada’da yaşadı. Hakkında pek fazla malumat olmayan bu dönemde, “Estarabim”, “Arap Saçı” gibi çok malum eserleri yayımladı. Koray 1977 senesinde kurduğu Erkin Koray Tutkusu isimli LP ve aynı isimli gruptan sonra, kısa süreli beraberlikler haricinde öteki öbek kurmamıştır.

Erkin Koray, 1982’de Benden Sana albümünü yayınladı. Albümün bir kısmını Almanya’da Köln ve Hamburg’da kaydederken bir kısmını da İstanbul’da kaydetti. Albümde Koray’a, Haluk Taşoğlu ve Sedat Avcı’nın yanı sıra Hint şarkıcı Harpal Singh de yardımcı verdi. Albümdeki şarkıların bir bölümü (Meyhanede, Öyle Bir Geçer, Sayın Arkadaşım Osman) Hint müzisyenlerin besteleri Erkin Koray’ın Türkçe yazdığı sözlerden oluşur.

Bir yıl sonra ise İlla Ki albümünü yayınladı. Bu albüm içerisindeki şarkılar kadar, Nuri Kurtcebe’nin çizdiği albüm kapağı ve plak versiyonunun saydam olmasıyla da dikkat çekiyordu. Miksajı Köln’de meydana getirilen albümde İlla Ki, Deli Kadın, Tek Başına gibi hit şarkıların yanısıra Kızları da Alın Askere ve Hop Hop Gelsin gibi eski şarkıların da yeni yorumları yer alıyordu.

BİR RESTORANDA MÜZİK YAPMAYA BAŞLADI

Türkiye’ye net dönüşünün ardından, aileyle ilgili problemlerinden kaynaklı kendisi için pek bereketli geçmeyen 1985-1990 yılları aralığında bir ihtimal maksimum malum çalışması olan Çöpçüler ile büyük bir çıkış yaptı. Çöpçüler’in de bulunmuş olduğu Ceylan 1985’te yayınlandı. Albümde Erkin Koray, çoğu enstrümanı kendi çalmıştı. Bu dönemde, dönemin modasına uyarak piyanist-şarkıcı olarak bir restoranda müzik hazırlamaya başladı; sebebi şeklinde de “para kazanması gerektiği” bulunduğunu belirtti.

Bu zamanın öteki bir mühim ve orijinal eserlerinden bir tanesi de 1986’da gösterilen Gaddar albümü oldu. Anılan maddi sıkıntılar, sanatçıyı tek bir sentezleyici eşliğinde kaydedilen Çukulatam Benim (1987) gibi düşük bütçeli yapımlara zorlamıştır. Bu albümde de Şaşkın ve Sana Bir Şeyler Olmuş şarkılarının taverna müziği tadındaki yorumları bulunmaktaydı. 1989’da Hay Yam Yam albümü çıktı. Bu albümde klip çekmiş olduğu Hayat Katarı şarkısı Kemal Sunal filmi Abuk Subuk Bir Film filmimizde kullanılmıştı. 1990 senesinde yayınladığı Tamam Artık albümü de önceki albümlerinden değişik olmayan bir halde eski ve yeni şarkıların komplike bulunmuş olduğu bir albüm oldu.

ERKİN KORAY’IN HAYATI GENELLİKLE EKONOMİK SIKINTILARLA GEÇMİŞTİR

Erkin Koray‘ın yaşamı genel anlamda ekonomik sıkıntılarla geçmiştir. Yaptığı çıkışlar, son aşama tanınmış olan çalışmaları onu maddi açıdan rahatlatmaya yetmemiştir. Müziği kendine hayat şekli olarak seçmiş olan Koray ve dönemdaşı çoğu orijinal sanatçı, o dönemlerde belirsiz olan telif hakları, sınırı olan çabalama olanakları, sağlıksız bir yapıya haiz olan müzik piyasası ve müzik dinleyicisinin düşük alım gücü gibi nedenlerle bu sıkıntılardan kurtulamamışlardır. Bunlardan bazıları küserek müziği bırakmışlar ve daha iyi maddi koşullar elde edebilecekleri işler ile uğraşmışlardır. Erkin Koray telif hakları maksimum ihlal edilmiş sanatçılarımızdan biri olmuştur. Bu nedenlerle nerede ise hiç bir vakit istek etmiş olduğu yapımları gerçekleştirecek parasal kaynak bulamamıştır.

ERKİN KORAY TRT TARAFINDAN DIŞLANDI

Yenilikçi, sentezci, deneyci bir müzik çizgisi olan Erkin Koray; ekstrem şarkı sözleri, kendine has vokal biçemi, uzun saçları, orijinal giysileri ve bunun gibi daha çoğu nedenle zamanın gösterim tekeli olan Türkiye Radyo Televizyon Kurumu TRT tarafınca dışlanmıştır. Eserlerinin nerede ise tamamı yakın zamanlara kadar, TRT kontrolü tarafınca yayımlanmaya makul görülmemiştir. Bu vaziyet Türkiye’de hususi gösterim kuruluşlarının ortaya çıkışına kadar süregelmiş ve Koray’ın dinleyici kitlesinin sınırı olan kalmasına yol açmıştır.

1990 – 1993 yıllarında, genel anlamda Öyle Bir Geçer, Arapsaçı, Fesupanallah, Şaşkın, Sevince ve Yalnızlar Rıhtımı vb. hitleri içeren bir toplama albüm serisi ve bir de Best Of piyasaya sürdü. 1990’da yayınladığı Tamam Artık albümünden sonra bir sessizlik ve plak şirketlerine küskünlük dönemine giren sanatçı, 1991’de Tek Başına Konser isimli konser kayıtlarından oluşan haricinde albüm çalışmalarına ara verdi.

1996 yılına kadar devam eden bu sessizlik, iddialı ve görece yüksek bütçeli Gün Ola Harman Ola albümü ile bozulmuştur. Büyük satış başarısı göstermeyen fakat eleştirmenlerce müspet eleştiriler alan bu çalışmayı 1999 senesinde yayımlanan Devlerin Nefesi isimli son albümü takip etmiştir.

TÜRK ROCK MÜZİK TARZININ EN ÖNEMLİ ESERLERİNİ VERMİŞTİR

Koray, orijinal çalışmaları, şark ve batı müziklerinde yapmış olduğu çalışmalarla çoğu müzisyeni etkilemiştir. Cemalim, Köprüden Geçti Gelin gibi çalışmaları ile Türk halk müziği, Nihansın Dideden, Kıskanırım gibi parçalar ile Türk sanat müziği eserlerini yorumlayarak Türk Rock müzik tarzının en mühim eserlerini vermiştir.