Sığla Yağı üretimi yeniden başladı: Kilosu 5 bin lira!

Mısır’da firavunları mumyalama malzemesi olarak kullanılan ve Osmanlı döneminde Mısır’a ihraç edilen bunun yanı sıra Çanakkale Savaşı’nda askerlere tedavi amaçlı kullanılan Sığla Yağı’nın üretimine 6 sene aradan sonra yeniden başlandı.

100 GRAMI 500 TL

Sığla Ağacı dünyada yalnızca Güney Amerika, Honduras ve Muğla’da yetişiyor. Buzul çağından günümüze kadar deva ve kozmetik sanayiinde kullanılan ‘sığla yağı’ seyrek bulunan ürünlerden bir tanesini oluşturuyor. Muğla Orman Bölge Müdürlüğü tarafınca ihaleye çıkarılan ve Köyceğiz Orman İşletme Müdürlüğü Beyobası İşletme Şefliği denetiminde üretimi başlayan sığla yağının 100 gramı 500 TL’den alıcı buluyor. Sığla yağının en büyük müşterisi kozmetik sanayinin hayattaki en mühim merkezi Fransa. Fransa’da üretilen dünyanın en pahalı parfümlerin mühim bir ham maddesi olan sığla yağı, ülkemizde mide ülseri başta olmak üzere güneş yanıklarının tedavisinde kullanılıyor.

ÜRETİMİ UZMAN EKİPLERCE YAPILIYOR

2017 yılından bu yana üretimi yapılmayan sığla yağının üretimi için Köyceğiz ilçesindeki binlerce dönüm alanda bulunan sığla ağaçlarından uzun yıllardan beri süren geleneksel yöntemlerle üretilen sığla yağının üretimi, uzman ekiplerce yapılıyor. Uzun ve zahmetli bir üretimi olan sığla yağının Türkiye’de tek üretim merkezi olan Köyceğiz’deki Orman Bölge Müdürlüğü tesisinde Beyobası Orman İşletme Şefi ve orman muhafaza memurlarının onay verdiği ağaçlardan üretim gerçekleştiriliyor.

Türkiye’de yalnızca Muğla’nın Köyceğiz ilçesi Kavakarası Mahallesi’nde meydana getirilen sığla hasım üretiminde bu sene hedef 1 ton sığla hasım ve 3 ton sığla buhuru üretimi hedefleniyor. Sığla buhuru genelde mevlid başta olmak üzere kırsal kesimlerde evlerin odalarında güzel koku vermesi için hasım çıkarılan ağaç kabuklarının yakılması ile elde ediliyor.

Ağacın kabukları ‘Kızıllatma’ ismi verilen prosedürü sırasında ne oldukça fazla kazınıyor, ne de az. Ağacın kabuklarının oldukça fazla sıyrılması ağaç ömrünü azaltıyor. Kızıllatma işleminin sonrasında 15 gün bekledikten sonra ağaçların gövdesindeki reçine ve kabuklar sıyrılıyor. Kabuklar çuvallar ile sığla üretim merkezine taşınıyor. Burada kabuklar bir sür odun ateşinde kaynadıktan sonra pres makinesine atılarak sığla hasım çıkarılıyor. Yağı çıkarılan sığla kabukları atılmayarak kurumaya bırakılıyor ve kuruyan bu kabuklar buhur olarak kullanılıyor.

KİLOSU 5-5 BİN TL ÇÜNKÜ ÇOK DEĞERLİ

Köyceğiz Beyobası Orman İşletme Şefi Tuğran Erik, “2023 yılı programımızda bulunan 1 sığla yağı, 3 ton sığla buhuru üretme çalışmaları işletmemiz içeriğinde Nisan ayında başladı. Ekim ayı sonuna kadar devam edeceği öngörülen çalışmalarımız yüklenici tarafınca Kavakarası bölgesi Eski Köyceğiz Mahallemizde işçiler tarafınca yürütülüyor” diye konuştu.

Sığla hasım üretim işini yapan işletmeci Cüneyt Taşdemir ise, “Şu anda kilosu 5-5 bin 500 liradan fiyatlama yaparak çalışmaya başladık. Çünkü oldukça değerli. Türkiye’de yalnızca burada üretiliyor. Dünyada ise bir ya da iki yerde üretimi meydana getirilen bir yağ. Gıda ve deva sanayine veriyoruz genelde. Fransa, Kanada ve ABD daha fazla ilgileniyor. Zaten uzun yıllardan beri Fransa’ya gönderiyoruz. Faydası saymakla bitmeyecek bir yağ. Mideden, diş etinden, parfümeriden. Dünyanın en pahalı parfümlerinin içerisinde yer alıyor. Mide ve diş eti ilaçlarının içerisinde yer alıyor. Vücutta bir yara olsa, oldukça çabucak iyileştirme sağlıyor. Mısır Kraliçesi Kleopatra zamanından beri kullanılan ve o devre de bilhassa buradan gelip alınan bir ürün. Birinci Dünya Savaşı’nda Çanakkale Savaşı’nda vurulan askerlerimizin tedavisinde de kullanılmış ve buradan gitmiş” dedi.

SIĞLA YAĞI NASIL ÜRETİLİYOR?

Sığla hasım üretimini yapan işçilerden Oktay Aydemir, “İlk aşamada ağacın kabuğunu alıyoruz. 15-20 gün sonra ağacın ikinci defa kabuğunu alıyoruz. Yani ikinci ayama dediğimiz ağacın kemiği ortaya çıkıyor. 15-20 gün sonra bu defa ağaç kendini onarmaya başlıyor. Onardıkça da yağ vermeye başlıyor. Biz bir daha alıyoruz. Bir daha alınca yağ akmaya başlıyor. Bu aşamalar derhal olmuyor. Bir hafta ya da 10 gün aralıkla oluyor. Kabukla beraber aldığımız yağları Orman İşletmede sıkıyoruz. Yani kaynamış suyun içerisinde 10 dakika bekletip ondan sonra preste sıkıyoruz. Sıkılan yağ su ile beraber gidiyor ve yağ kazanlarda birikiyor. Kazanlarda yağın ağırlığı oldukça olduğundan yağ alta iniyor, su üstte kalıyor. Yağ ihalesini alan arkadaşlar hasım teslim alıyor” ifadelerini kullandı.

SIĞLA YAĞI BİR AŞK İKSİRİ VE GÜZELLİK ARACI

Buzul çağından bu yana neslini devam ettiren bir ağaç. Başta mide ülseri olmak üzere deva ve kozmetik sanayiinde kullanılan Sığla yağı, bunun yanı sıra güneş yanıklarına karşı da etkili bir ürün olarak biliniyor. Mısır medeniyetinde mühim bir yeri olan sığla yağı, başta firavunlar olmak üzere mumyalama için bedenin iç ve dış kısmına sürülüyor. Vücudu tamamiyle kapatması sonrası bedenin hava almasını önleyerek senelerce saklanmasında kullanıldı.
Mumyalama dışında, sığla hasım Mısır Kraliçesi Kleopatra’da ve Roma hamamlarında hamamdan sonra kadınların bedenine sürmek üzere bir aşk iksiri ve güzellik aracı, Hipokrat’ta deva olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu döneminde, Kanuni Sultan Süleyman Marmaris-Fethiye arasındaki bölgeyi kardeşi Mihrişah Sultan’a vermiş, Mihrişah Sultan da kendisine verilen bu yeri, eşi Mısır Hidivi Ali Paşa ile beraber vakıf olarak işletmiş ve bu alandaki sığla ağaçlarından elde edilmiş hasım Mısır’a ihraç etmiştir.
Evliya Çelebi de Seyahat notlarında Menteşe toprağında kavak gibi ufak bir ağaçtan sığla hasım elde edildiğine ve bu yağın Mısır’a, oradan Hindistan’a gönderildiğini, cüzzam hastaları tarafınca kullanıldığına dair bilgilere yer vermiştir.