Etiyopya’nın Hedasi Barajı konusundaki tutumunda somut bir değişiklik olmadı
İSTANBUL (AA) – Mısır, Etiyopya’nın Hedasi (Nahda) Barajı mevzusundaki tutumunda somut bir değişim olmadığını açıkladı.
Mısır Sulama Bakanlığı, başkent Kahire’de düzenlenen Hedasi Barajı’na dair yeni görüşme turunun tamamlanmasının sonrasında yazılı izahat yaptı.
Kahire’deki görüşme turunun, Hedasi Barajı’nın doldurulması ve işletilmesine dair kurallar üstünde anlaşmaya varılması amacıyla Mısır, Sudan ve Etiyopya’dan heyetlerin katılımı ile gerçekleştiği kaydedilen açıklamada, dün başlayan toplantı faaliyetlerinin bu akşam saatlerinde sona erdiği belirtildi.
Bakanlık açıklamasında, “Kahire’de sona eren görüşme turunda Etiyopya tarafının pozisyonunda somut değişimler olmadığı” aktarıldı.
Açıklamada ilaveten Mısır’ın Hedasi Barajı’nın doldurulması ve işletilmesine dair bağlayıcı bir yasal anlaşmaya ilk fırsatta varılması mevzusundaki ısrar eden çabalarını sürdürdüğü vurgulandı.
Mısır’ın anlaşmanın, “ülkesinin su güvenliğini koruyarak ve ona zarar gelmesini önleyerek çıkarlarını ve değişmez değerlerini dikkate alacak şekilde olmasının yanı sıra üç ülkenin maslahatına makul olması konusu ile alakalı da kararlı olduğu” anlatım edildi.
Tüm müzakereci tarafların milli çıkarlarının korunması ve her birine yarar sağlanması zemininde birleşen kapsamlı bir vizyon benimsemesi gerektiği anlatım edildi.
Etiyopya Dışişleri Bakanlığının X toplumsal medya platformundan yapmış olduğu açıklamada ise “Etiyopya, Mısır ve Sudanlı heyetlerin, Hedasi Barajı’nın doldurulması ve işletilmesine dair üçlü müzakerelerin ilk turunu tamamladığı” belirtildi.
Açıklamada, heyetlerin, Eylül 2023’te Addis Ababa’nın bir sonraki görüşme turuna ev sahipliği yapması konusu ile alakalı mutabık kalmış olduğu kaydedildi.
Mısır, dün 2 yılı aşkın süredir askıya alınan Hedasi Barajı hakkında müzakerelerin Etiyopya ve Sudan’dan heyetlerin katılımı ile tekrar başladığını duyurmuştu. Hedasi Barajı’na dair müzakereler, Afrika Birliğinin üç ülkenin görüşleri içinde köprü kurma girişiminin başarısız olmasının sonrasında Nisan 2021’den bu yana duraksamıştı. Yeni müzakerelerin, barajın dördüncü dolum işleminin yaklaşması kapsamında başladığı anlatım ediliyor.
– Mısır ve Etiyopya’nın Hedasi Barajı anlaşmazlığı
Etiyopya, Mısır ve Sudan, 10 yıldan uzun süredir Hedasi Barajı hakkında yüz yüze geliyor.
Nil sularının aşağı yukarı yüzde 80’i topraklarında doğmasına karşın yalnızca yüzde 3’ünden yararlanabilen Etiyopya, Afrika’nın en büyüğü olacak Hedasi Barajı’nın inşasına 2 Nisan 2011’de başladı.
Baraj, Sudan-Etiyopya sınırına yakın bir bölgede, Nil Nehri’ni yüzde 85 besleyen Mavi Nil Nehri kolu üstünde yapılması sebebiyle büyük ehemmiyet taşıyor. Etiyopya, Hedasi Barajı ile enerji açığını kapatmayı ve elektrik satmayı amaçlıyor.
Addis Ababa yönetimi, Mısır ve Sudan ile bir anlaşmaya varmamasına karşın barajın doldurulmasında ısrar ederken, Kahire ve Hartum yönetimleri, Nil suyunun hissedar ülke başına düşen senelik paylarının etkilenmemesi için ilk önce üçlü anlaşmaya varılması icap ettiğini vurguluyor.
Tepkilere karşın Temmuz 2020’de ilk dolum işleminin yapıldığı barajda, 20 Şubat 2022’de de ilk kez elektrik üretimine başlanmıştı.