Et fiyatlarında zam tartışması sürüyor

ET fiyatlarında yılbaşından itibaren aşağı yukarıya yüzde 50 oranında artış olması, satıcının da tüketicinin de tepkisine niçin oluyor. Artışın sebepleri konusu ile alakalı ise değişik görüşler ortaya çıktı. Türkiye Kasaplar, Besiciler Et ve Et Ürünleri Esnaf ve Sanatkarları Federasyonu Bölge Başkanvekili Veysel Günal vurgunculuk yapılarak et fiyatlarının arttığını söyledi. Kırmızı Et Sanayicileri ve Üreticileri Birliği Derneği (ETBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Veteriner Dr. Ahmet Yücesan ise “Piyasada kırmızı ete gelen zammın ne yaklaşan Ramazan ile ne şap hastalığıyla ne de daha ilkin gündeme geldiği gibi depremle hiç bir alakası yok. Bu tamamiyle kendi ekonomik seyri içerisinde süren bir olgudur” diye konuştu.

“SPEKÜLASYON ETKİLİ OLDU”

Türkiye Kasaplar, Besiciler Et ve Et Ürünleri Esnaf ve Sanatkarları Federasyonu Bölge Başkanvekili Veysel Günal, zamların bir buçuk aydır otomatiğe bağlandığını belirterek, “Sosyal medyadan kesmeyin 130, 140, 150 olacak diye vurgunculuk yapıldı. Araya depremin de girmesiyle karkas et 180 lira oldu. Sanki altın borsası gibi her hafta 10-20 lira zamlandı. Eskiden Ramazan ve Kurban bayramlarında gelirdi bu zam. Depremde 8 bine yakın hayvan öldü. Ramazan’ın gelmesiyle birlikte fırsatçılar etin üzerinden sürekli oyunlar oynadı. Orada depremde binlerce canımız gitti. Birkaç tanesi mal için ortalıkta vurgunculuk yaptı. Tarım Bakanımız sağ olsun et ithalatını açıyor. İnşallah bütün illere kadar yayılır bu. Şap hastalığı çıktı fakat Tarım Bakanımız bunun denetim dibine alındığını ve aşıların üretildiğini söyledi. Çoğu şap olmayan illerde kesimlerimiz devam ediyor. Kıyma bundan bir buçuk iki ay ilkin 112-120 lira arasındaydı. Şu anda kıymanın kilosu 270 lira, kuşbaşı ise 275 lira. Ama kuzu da onu takip ediyor, 130 liraydı karkas kuzu. Kemikli dediğimiz Balıkesir kuzusu da şu anda 170 lira. Burada fırsatçılık yapıyorlar. Bakın bundan 3-4 ay ilkin karkas etin kilosu 100 liraydı. Yılbaşında 130 lirayı buldu. Ama maalesef bir buçuk ay içerisinde 180 lirayı buldu. Bugün 180 lira, yarın ve pazartesi ne olacağını bilmiyoruz. Her gün yatıp kalkıyoruz zam. Yani bu şekilde giderse kasaplar için çok zor. Ama biz kasap camiası olarak 145-150 bandına geri gelmesini bekliyoruz. Kasap camiası olarak biz bunu istek ediyoruz” dedi.

“ET FİYATLARI EKONOMİK SEYİRLE, ENFLASYONLA İLGİLİ”

Kırmızı Et Sanayicileri ve Üreticileri Birliği Derneği (ETBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Veteriner. Dr. Ahmet Yücesan ise, et fiyatlarındaki artışın tabii bulunduğunu belirterek, “Şimdi bu hususta şunu çok huzurlu söyleyebiliriz. Piyasada kırmızı ete gelen zammın ne yaklaşan Ramazanla ne şap hastalığıyla ne de daha ilkin gene konuşulmuş olduğu gibi depremle hiç bir alakası yok. Bu tamamiyle kendi ekonomik seyri içerisinde süren bir olgudur. Son 3 ayda, yani yılbaşından bugüne yüzde 50 civarında bir anormal zam gelmiş oldu. Yani şu şekilde anormal aslında geçen yıldan beri tedricen bu rakama gelmiş olmasında bir sorun yoktu. Ancak son 2-3 ayda yüzde 50 gibi zam gelmesi olabildiğince piyasada tedirginlik yarattı. Yaklaşık şu şekilde söyleyelim, karkas et 170-180 lira arasında toptan satılıyor. Piyasada yansıması da yani perakende sektöründe de bugün parça etler 220 liradan 300 liraya kadar satılabiliyor. Tabii bunu şu şekilde değerlendirmek lazım. Maliyet endeksi olarak karkas etin bu fiyatta olması bir ihtimal düzgüsel fakat alım gücü olarak 300 lira gibi bir rakama etin katılması maalesef birazcık zor. Yani olması gerekenin üstünde bir fiyat var. Köpük ya da fahiş fiyat olarak söylenebilir. Geçen hafta itibarıyla Avrupa Birliği ülkelerinden soğutulmuş taze karkaslar gelmeye başladı. Hatta çoğu iş yerine işte kasaplara, marketlere dağıtılmaya başladı. Fiyatları birazcık frenlemiş oldu. Yani yatay duruma geçildi fiyatlarda” ifadelerini kullandı.Fiyat artışının geçmişten gelen üretim maliyetiyle alakalı bulunduğunu belirten Yücesan, “Enflasyonla alakalı yansımalardır. Bunun doğrudan birebir piyasaya açılmamasının nedeni azca ilkin konuştuğumuz gibi talepte bir artış, üretimde de birazcık azalma olduğu için bu fiyat yavaş yavaş yukarıya doğru çıkmaya başladı. Ama son iki hafta ya da 10 günden beri de bu yükselme seyri de paralele geçti. İşte 170-180 bandında iki haftadan beri devam ediyor” şeklinde konuştu.

“ARTIŞININ BAŞLICA SEBEBİ DEPREM” Ataşehir’de kasap dükkanı işleten Onur Dinç, “Son zaman et fiyatlarındaki artışının başlıca nedeni deprem. 11 ilimizde olan depremlerden, son haftalarda çıkan şap hastalığından ve Ramazan öncesi olmasından kaynaklı genel fiyatlarda bir yükseliş görülüyor. Şu an Ataşehir Mustafa Kemal Mahallesi’ndeyiz. Ben de şu an dana döş kıyma 229 lira, dana kuşbaşı 240 lira, Kuzu pirzola 325 lira, dana antrikot 300 lira. Yani şu dönemde fiyat artışı evet birazcık düzgüsel açıkçası” dedi. Fatih’te kasap dükkanındaki et fiyatlarını aktaran Abdullah Arslan, “Şu an bizde kemikli kuzu 170 lira. Kemiksiz kuşbaşı kuzu, 235 lira. Dana döşümüz 180 lira. Dana kemiksiz kuşbaşı 250 lira. Yağsız kıyma şu an 250 lira. Şu an dana antrikotta 290 lira. Pirzola 300 lira, kaburga kuzu 160 lira. Şu an fiyatlar bayağı yüksek” diye konuştu. Öte taraftan İstanbul’da ilçelere göre et fiyatlarında da farklılık olduğu görülüyor. Ataşehir’de kıymanın kilosu 229, Esenler’de 270, Fatih’te ise 250 liradan satılıyor.