ABD’ye tehlikeli yolları aşarak gelen göçmenlerin iş umudu: New Jersey’nin gündelikçi işçi pazarı
Daha huzurlu bir hayat umuduyla bir oldukça tehlikeyi göze alarak ABD’ye gelen ve bir oldukça Güney Amerikalı olan göçmenler, aradığını bulamıyor. Yaşamlarını sürdürme mücadelesi veren onlarca göçmen, New Jersey eyaletinin New York’a yakın bölgelerinde yol kenarlarında her gün saatlerce iş bekliyor.
Ülkelerindeki fena hayat koşullarından kaçmak için “Amerikan rüyasının” ardında uzun ve tehlikeli yolculukları göze alan göçmenler, seneler geçmesine karşın günlük ve sigortasız işlerde, saat başı düşük ücretler karşılığında çalışmak zorunda kalıyor.
New Jersey eyaletinin New York’a yakın bölgelerinde iş arayan ve bir oldukça kaçak haldeki göçmenler, her sabahın köründe sırt çantasını alarak belli başlı sokaklarda, yol kenarına diziliyor.
Erkekler daha fazla inşaat, boya, eşya taşıma, hanımlar ise ev ve iş yeri temizliği gibi işlerde yevmiyelerini çıkartabilmek için köşe başlarında, otobüs duraklarında ve ana yol kenarlarında saatlerce bekliyor. Her gün iş umuduyla evinden çıkan göçmenler için her vasıta “potansiyel bir işveren.”
New Jersey’in New York’a bağlandığı George Washington Köprüsü yakınındaki ana yola bağlantısının kavşağı, “gündelikçi işçilerin bekleme alanı” olarak biliniyor. Burası hem New Jersey hem de New York’tan gelen ve değişik alanlarda etkinlik yayınlayan işverenlerin ucuz iş gücü bulmak için geldiği bir yer.
Bekleyenlerin bir oldukça sığınmacı, kaçak ya da yasa dışı göçmenlerden oluşuyor. Çalışma izinleri ve sıhhat sigortaları bulunmuyor. Gündelikçi işçiler, bazı durumlarda insan gücü için, bazı durumlarda el becerileri için, bazı durumlarda de yaşlarına göre tercih ediliyor.
ABD’de “kayıt dışı iş gücü” olarak nitelenen gündelikçi işçiler, daha azca maliyetli olduğundan bilhassa inşaat sektörü tarafınca tercih ediliyor.
“İşin yoruculuğuna göre para istiyoruz”
Kimlik bilgisini paylaşmaktan çekinen Güney Amerikalı göçmenler, AA muhabirine yapmış olduğu açıklamada, haftada fakat 2-3 gün iş bulabildiklerini, ABD’deki hayat şartlarının o kadar da basit olmadığını söyledi.
Ekvadorlu bulunduğunu belirten bir göçmen, uzun uzun yıllardan beri ABD’de yaşadığını, birazcık İngilizce konuşabildiği için genellikle her gün iş bulabildiğini fakat durağan(durgun) işi olmadığı için net gelire haiz olamadığını anlattı.
40 yaştaki bir öteki Güney Amerikalı, “İşin yoruculuğuna göre para istiyoruz. Mesela; 2 odalı bir evi taşımak için, her şey paketlenmiş ve yalnızca taşıyacaksak, 200 dolar istiyoruz. Bazen ev boyamak için saatliği 20-25 dolardan çalışıyoruz.” ifadesini kullandı.
ABD’de dil bilmek her vakit derli toplu iş bulmaya yetmiyor
Daha basit iş bulabilmek amacıyla New Jersey’nin New York’a yakın semtlerinde yaşamak zorunda kalan göçmenler, yüksek kira bedellerini karşılayabilmek için beraber tuttukları evlerde, kalabalık gruplar durumunda kalıyor. Bekarlar için bu yolla yaşamak daha basit olsa da ailesiyle yaşayanlar için vaziyet daha da güçleşiyor.
Arkadaşlarına göre daha talihli bulunduğunu anlatım eden öteki bir Güney Amerikalı, mutfak ve banyo işlerinde ustalığı olduğundan basit iş bulduğunu anlattı.
Uzun uzun yıllardan beri ABD’de yaşadığını belirten bir öteki gündelikçi işçi ise yasal olarak çalışmanın ya da dil bilmenin derli toplu iş bulmaya yetmediğini, belli bir alanda ustalık kazanmanın daha mühim bulunduğunu vurguladı.
Ülkelerinde yaşanmış olan sertlik ve öteki zorluklardan dolayı hala ABD’yi tercih ediyorlar
Guatemala’dan uzun süre ilkin ABD’ye geldiğini söyleyen Huan Carlos, kendisi gibi aynı ülkeden oldukça fazla kişinin geldiğini ve ülkesinde “durumların iyi olmadığını” dile getirdi.
ABD’ye 15 sene ilkin vize alarak geldiğini özetleyen Carlos, onca yıla karşın hala günlük işlerde çalıştığını, derli toplu iş sahibi olamadığını, “şu sıralar bunun daha da zor hale geldiğini” anlatım etti.
Carlos, uzun süre celse izni alamadığını, bu hususta kendisine destek olacak kimseyi bulamadığını belirterek, boyacılık yapabildiğini, lisans ya da firma sahibi olmadığı için öteki ustaların yanısıra gündelikçi olarak çalışmak zorunda kaldığını kaydetti.
“Haftada bir ihtimal 2-3 gün iş bulabiliyorum.” diyen Carlos, bu müddette kazanılmış olduğu paranın kendisine anca yettiğini söyledi.
Latin Amerikalı bir genç, “Kaldığımız evleri diğerleriyle paylaşıyoruz. Bu, basit bir vaziyet değil.” dedi.
ABD’de 11 milyondan fazla yasa dışı muhacir bulunuyor
Migrationpolicy.org sitesinde, ABD’de mayıs itibarıyla 1,3 milyondan fazla iltica başvurusunun işleme alınmayı beklediği, 15 Haziran itibarıyla bu kişilerden 750 bininin dosyasının göçmenlik mahkemelerinde işlemde olduğu aktarıldı.
ABD’de 11 milyon 47 bin civarında yasa dışı göçmenin bulunduğu, bu kişilerden 5,3 milyonunun Meksika’dan, 741 bininin El Salvador, 724 bininin Guatemala’dan geldiği bilgisi paylaşıldı.
Cfr.org sitesinin paylaşmış olduğu istatistik tablolarında, ABD’nin, 1980’de 200 binin üstünde olan senelik sığınmacı kabul oranının, eski Başkan Donald Trump döneminin son senesinde (2020) 18 bine kadar indirilmiş olduğu görülse de Başkan Joe Biden tarafınca 2021’den itibaren bu sayının 125 bine çıkarıldığı göze çarpıyor.
Usafacts.org sitesine göre, 1975’ten bu yana ABD’ye 3,5 milyon ( Nevada’nın nüfusundan daha fazla) sığınmacı giriş yaparken, Amerika Dışişleri Bakanlığına göre, Teksas, Kaliforniya, New York, Kentucky ve Washington, Ocak 2023 itibarıyla en yüksek sayıda mülteciyi karar veren 5 eyalet içinde bulunuyor.
Söz mevzusu eyaletler, 2023 mali yılında, şimdiye kadar düşünülen bütün mültecilerin yüzde 31’ini barındırırken, 2010-2020 döneminde ABD’ye yerleştirilen 601 bin mültecinin de 3’te 1’i bu 5 eyalete yerleştirildi.