Peştunlar Türk mü? Peştunlar hangi mezhepten? Peştunlar nereli? Afgan halkı Türk mü?
Peştunlar Türk mü?sorusunun cevabı gündemde yer edinen haberlerin sonrasında dört gözle beklenen mevzular içinde yer aldı. Afganistan tarihini ve günümüz nüfusunu derlediğimiz yazımızda Peştunlar hangi mezhepten? Peştunlar nereli? Afgan halkı Türk mü? sorularının da yanıtlarını verdik.
PEŞTUNLAR TÜRK MÜ?
XVIII. yüzyılın ilk yarısından itibaren Afgan kavminin idarî bakımdan ağırlık kazanmasıyla siyasî birlik haline geldi. Kuzeyinde Sovyetler Birliği’nin Türkmenistan, Özbekistan ve Tacikistan cumhuriyetleri, doğusunda Çin Türkistanı’nın ufak bir bölümü ve Pakistan, batısında İran bulunmakta, güneyini tamamiyle Pakistan sınırlandırmaktadır. Peştunların İsrail soyundan geldiklerine dönük iddialar 19. asırda Afganistan’a olan ilgileri giderek artan İngiliz araştırmacılar içinde alaka odağı haline gelmiştir. Hatta hikâye birazcık daha enteresan hale getirilerek Peştunların, Assurların İsrail Krallığını yıktıkları vakit sürdükleri ve kendilerinden tekrar haber alınamayan yitik on kabilenin torunları olduğu ileri sürülmüştür.
PEŞTUNLAR HANGİ MEZHEPTEN, NERELİ?
Peştunların Aryan kökenli oldukları tezide olabildiğince önemlidir. Başlangıçta yalnızca dilbilimsel ve arkeolojik kanıtlara dayalı olarak kurgulanan Aryan tezi teorileri vakit içinde siyasi anlamlar da kazanarak ilmi sınırların ötesine taşınmıştır. Yazıda çoğu kanıtlama ve mevzu kullanılmakla birlikte; Peştunların ırkî değil etno-kültürel bir tanımlama olduğu varsayımına varılmıştır ve Peştunlar içinde meydana getirilen genetik incelemelerde Ortadoğu kökenli genlere rastlanmasından anlaşıldığı suretiyle aslında soyları değişik halklara dayanmakla beraber bugün Peştun kimliğini benimsemiş birden fazla birey bulunmaktadır.
