Tahıl Girişimi için alternatif yollar riskler barındırıyor
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Karadeniz Tahıl Girişimi’nin tekrardan canlandırılmasının Türkiye için bir öncelik bulunduğunu ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bu hususta oldukça sistemli bir çabalama yürüttüğünü belirtti.
Bakan Fidan, resmi ziyaret kapsamında gittiği Kiev’de Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba ile yapacağı müzakere öncesi ortak basın toplantısında konuştu.
Bugünkü ziyaretinin Dışişleri Bakanı olarak Ukrayna’ya ve Kiev’e ilk ziyaret bulunduğunu belirten Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın da Ağustos 2022’de Lviv’e yapmış olduğu ziyaretten sonra Ankara’dan Ukrayna’ya meydana getirilen üst düzeydeki ilk ziyaret bulunduğunu dile getirdi.
Fidan, dün olan Ukrayna’nın istiklal gününü en içten dilekleriyle kutladığını belirtti. Türkiye’nin Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne verdiği desteği yineleyen Fidan, savaşta yaşamını kaybedenler için başsağlığı diledi.
Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın daveti üstünde Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’in 7 Temmuz’da Türkiye’yi ziyaret ettiğini anımsatarak, “Bu ziyarette liderlerimiz yöresel ve çift düzeydeki bütün hususları detaylarıyla ele almışlardır. Biz de bugün Cumhurbaşkanlarımızın mutabık kaldıkları konuların takibini yapma imkanı bulduk.” dedi.
Kiev ziyaretine Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy tarafınca kabul edilerek başladığını dile getiren Fidan, daha sonra Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Andriy Yermak ile bir araya gelmiş olarak hususları daha detaylıca ele aldıklarını anlatım etti.
Fidan, Ukrayna Başbakanı Denis Şmıgal ile de bir araya geldiklerini ve bu toplantıda iktisat ve kalkınma mevzularını ayrıntılı şekilde görüştüklerini ve Ukrayna Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Ajansı’nı da ziyaret ettiğini ve orada bir brifing aldığını kaydetti.
Mevkidaşı Kuleba ile de gündemlerindeki hususları da derinlemesine istişare edeceklerini belirten Fidan, iki ülke arasındaki stratejik konsorsiyum kapsamında gelecek dönemde atılabilecek adımları ele alacaklarını söyledi.
“KARADENİZ GİRİŞİMİ’NİN BİR AN ÖNCE TEKRAR CANLANDIRILMASINA YÖNELİK ÇABALARIMIZI SÜRDÜRÜYORUZ”
Bakan Fidan, Türkiye ve Birleşmiş Milletler’in ara buluculuğunda hayata geçirilen ve 17 Temmuz’da sona eren Karadeniz Tahıl Girişimi vasıtası ile 33 milyon tondan fazla tahıl ve besin ürününün küresel pazarlara ulaşmasının sağlandığını dile getirerek şu şekilde konuştu:
“Maalesef 17 Temmuz itibariyle bu (Karadeniz Tahıl Girişimi) sona erdi. Şu anda tahıl ihracatı için alternatif yollar arandığını biliyoruz. Ancak bu yolların özgün girişime alternatif olmayacağını ve riskler barındırdığını da görüyoruz. Karadeniz Girişimi’nin getirdiği kazanımlar kaybedilmeden sürecin bir an ilkin tekrardan canlandırılmasına yönelik çabalarımızı sürdürüyoruz. Tüm taraflarla her düzeyde diyaloga bu nedenle devam edeceğiz.”
Türkiye’nin 2014’te Kırım’ın Rusya tarafınca yasa dışı olarak ilhakının sonra Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne desteklediğini tereddütsüz bir biçimde ortaya koyduğunun önemini vurgulayan Fidan, aynı tutumu 24 Şubat 2022 oradan da gösterdiğini belirtti.
Fidan, Kuleba ile yapacağı toplantıda Türkiye ile Ukrayna arasındaki çift ilişkileri bütün yönleriyle ele alacaklarını dile getirerek, “Stratejik ortağımız Ukrayna ile olan ilişkilerimiz savaşa karşın gelişmeye devam etmekte. Ekonomik ilişkilerimizin savaşın sınamalarından minimum düzeyde zarar görmesi için çabalarımıza devam edeceğiz.”
Kiev’de bugün yaptıkları görüşmelerde iki ülke arasında bir köprü olan Kırım Tatar Türklerine iyi mi daha oldukça yardımcı olabileceklerini ağırlıklı olarak ele aldıklarını kaydeden Fidan, “Zelenskiy hükümeti, Kırım Tatar Türklerinin haklarını kuvvetlendirilmesi için mühim adımlar attı. Bu hususta Ukrayna’ya teşekkür ediyoruz.” dedi.
Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 2 gün ilkin Kiev’de meydana getirilen Kırım Platformu Zirvesi’ne görüntülü mesaj gönderdiğini, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Büyükelçi Akif Çağatay Kılıç’ın da Türkiye’yi temsilen zirveye katıldığını dile getirerek, ekimdeki Parlamenter Zirve’ye de Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş’un katılmasının öngörüldüğünü kaydetti.
Türkiye’nin her vakit Ukrayna’nın yanısıra olmaya devam edeceğine vurgu yapan Fidan, “Özellikle Ukrayna’nın ihya edilerek fiziken ayağa kaldırılmasına yardımcı vermeye devam edeceğiz. İnanıyorum ki önde gelen müteahhitlik şirketlerimiz Ukrayna’nın tekrardan imarına damgalarını vuracaktır. Ukrayna işbirliğimizi daha da güçlendirmesi için üst seviye temaslarımıza önümüzdeki devre de devam edeceğiz.” dedi.
Fidan, mevkidaşı Kuleba’yı da İdeal zamanda Türkiye’ye beklediğini dile getirdi.
“BU GİRİŞİMİN CANLANDIRILMASI TÜRKİYE İÇİN BİR ÖNCELİK”
Karadeniz Tahıl Girişimi’nin tekrardan hayata geçirilmesi için meydana getirilen çalışmalar hakkındaki sorusunu cevaplayan Fidan, şunları kaydetti:
“Bu girişimin canlandırılması Türkiye için bir öncelik. Dünya besin güvenliği için ve insani çabalar için ayrı bir yer tutuyor bu girişim. Bu hususta Sayın Cumhurbaşkanımız oldukça sistemli bir çabalama yürütmekte. Bu vesileyle başta Ukrayna olmak suretiyle BM, Rusya, Avrupalı ve birtakım Amerikalı aktörlerin de içerisinde olduğu oldukça geniş bir kümeyle kesintisiz bir müzakere ve düşünce trafiği var. Bu konudaki çalışmalarımız, çabalarımız devam edecek. Umuyorum etkin bir sonuç alırız. Ukraynalı dostlarımıza bilhassa bu konudaki yapıcı destekleri için ilaveten teşekkür etmek istiyorum.”
Basın toplantısında, Bakan Fidan’a Rusya’nın Ukrayna limanlarına yönelik saldırıları da soruldu.
Fidan, Türkiye’nin tahılın nakliyesi için kilit roldeki limanlar ve araçlara yönelik bombardımanları tasvip etmesinin olası olmadığının altını çizerek, “Tam da bu nedenle baştan beri Rusya’nın tekrardan denkleme katılması icap ettiğini hep düşündük. Rusya’nın denklemde olmadığı çözümde, bir alternatifte bu türden sahnelerle karşılaşacağımızı hep öngörmüştük. Dostlarımızla da paylaştık bunu. Onun için diplomatik çabalarımızı sürdürmeye devam edeceğiz.” dedi.